03-15-09
Flet Niko Balli, presidenti rajonal i Shoqatës së Agroturizmit së Korçës
Korçë- Tashmë Korça mbetet një nga rajonet më të frekuentuara nga vizitorët dhe turistët, veçanërisht kur bëhet fjalë për fshatrat turistikë të saj. Gjatë viteve të fundit nuk kanë qenë të paktë mysafirët e ardhur nga vendet fqinje, nga Evropa Perëndimore dhe Shtetet e Bashkuara të Amerikës. Në lidhje me këtë çështje flet presidenti i Shoqatës së Agroturizmit të këtij rajoni, Niko Balli…
Tashmë mjaft fshatra janë kthyer në qendra turistike, ku qëndron sekreti?
Është më e thjeshtë nga sa duket në të vërtetë. Rajoni i Korçës përfshin një nga qendrat kulturore më të rëndësishme të Shqipërisë. Deri pak vite më parë shumë prej vlerave turistike kishin mbetur të panjohura. Në këtë rajon gjenden burimet termale të Leskovikut, me vlera të mëdha kurative dhe ekonomike, të cilat rrjedhin përfund shkëmbinjve dhe përmes pamjeve të mrekullueshme. Në këtë zonë shtrihet Liqeni akullnajor i malit Gramoz, i cili edhe në stinën e verës është i mbuluar nga akulli. Në Voskopjë rrjedh burimi i Floririt, e quajnë kështu, sepse ka vërtetë vlera të florinjta. Të mahnitshme mbeten burimet e Drilonit dhe burimet e Progërit, liqenet e Lukovës, liqenet e Lenies, liqenet e Bishnicës në Pogradec, apo Uji i Bardhë i Bellovodës. Vërtet këto janë liqene të vogla, por njëkohësisht janë mrekulli natyrore të papërsëritshme. Nuk mund të le pa përmendur këtu, ujëvarën e Homezhit, pamja e së cilës vërtet është çlodhëse dhe mbresëlënëse. Që të gjitha këto i bëjnë fshatrat tona mjaft interesante. Nuk fola për liqenin e Ohrit dhe të Prespës, sepse ato njihen nga të gjithë, ndërsa ishin të paktë ata që dinin mbi liqenet e tjera që gjendeshin në rajonin tonë. Tashmë që të gjitha janë të pasqyruara nëpër guida turistike dhe të njohura nga vizitorët dhe kjo fal përkushtimit të prefektes së Qarkut Korçë, prof. dr Elfrida Zefi, e cila me iniciativën e saj hartoi një nga guidat më të përkryera të këtij rajoni. Veç kësaj, mjaft prej turistëve kanë mbetur të befasuar nga ajo ç’kanë gjetur mbi antikitetin.
Mund të na thoni disa prej vlerave antike?
Sigurisht që po. Rajonit të Korçës nuk i mungojnë as qytetet e nëndheshme ilire, si Pelioni në Selcën e Poshtme, Kodrioni në zonën e Kolonjës, Lyhnidi në Pogradec e gjetkë. Këto qytete përmenden që nga shek VI para erës sonë, si qytetet më të rëndësishme të Dasaretëve, të cilët shtriheshin në pjesën perëndimore të liqenit të Ohrit, në fushën e Korçës, në krahinën e Kolonjës, Gorës, Oparit, Mokrës, Devollit, madje duke përfshirë këtu edhe Beratin. Në Hollmin e Qinamit në Kolonjë është gjetur thesari me prerjen më të hershme të antikitetit. Aty është gjetur kali me flatra, ose siç njihet ndryshe Pegaso. Në Selcën e Poshtme kushdo mund të vizitojë varret monumentale, të gdhendura në shkëmb. Në zonën e Pogradecit ndodhen disa degëzime të rrugës “Egnatia”, e cila në antikitet lidhte Romën me Kostandinopojën. Kudo që të gjendesh do të njihesh me shpellën e Memelishtit, të Rodokalit, të Baribardhës, të Shën Marenës, të Najazmës, të Tushemisht, të Qafë - Thanës, të Trenit etj. Në këtë rajon bën pjesë edhe mozaiku i Linit, apo muzeu i parë arkeologjik natyror, siç është tuma e Kamenicës, i pari në llojin e vet në gjithë Ballkanin dhe më gjerë. Që të gjitha këto janë tepër interesante. Ndërkaq gjen një numër të madh kishash dhe manastire, ku gjen ikonografinë e mjeshtërve të mëdhenj si Onufri, David Selenica, vëllezërve Zografi etj,
A mundet që fshatrat tanë të përballojnë kërkesat e turistëve?
Kur mendojmë për agroturizmin gjithkujt i shkon mendja vetëm te gatimet tradicionale, të lakrori me dy petë, i pjekur në saç, te qumështori dhe suxhuku, te djathi karakteristik i zonës, salca e kosit, gjalpi dhe mjalti, te mishi i qengjit, i rritur në kullota me bar dhe trëndelinë, te korani i Pogradecit, vera e Leskovikut, Voskopit, Melçanit dhe Vinçanit, te rakia e kumbullës, prodhuar në Dardhë dhe rakia e manit në Boboshticë, pa harruar mollën starkingë të Korçës, etj. etj. Mund të them se specialitet i kemi të panumërta. E veçanta është se ne, në bashkëpunim me prefekten Zefi dhe Drejtorin e Bujqësisë Ushqimit dhe Mbrojtjes së Konsumatorit, Adrian Maho, i kemi koordinuar edhe me vlerat historike dhe kulturore, që siç thashë më lart, gjenden në një numër të madh, veçanërisht në Dardhë, Voskopojë, Liqenas, Lin, Vithkuq, Tushemisht, Kamenicë, Drilon, Boboshticë etj. Gjithçka e bukur që ekziston duhet vënë në dispozicion të turistëve dhe të vizitorëve, por që turisti të ketë mundësinë të vizitojë një monument të antikitetit, një liqen akullnajor, një ujëvarë të veçantë, apo të shijojë një gatim special, ose të dalë për gjah, së pari kërkohet infrastruktura rrugore, energjia elektrike, uji i pijshëm 24 orë, hotele ku të akomodohet, banesa me të gjitha komoditetet, mjedise argëtimi, lokale etj. Falë investimeve të viteve të fundit është bërë e mundur që të gjitha pikat turistike të lidhen me rrugë të asfaltuara, të kenë ujë dhe energji elektrike, të ngrihen hotele të reja dhe në të njëjtën kohë të rritet numri i familjeve që shfrytëzojnë turizmin familjar. Vetëm një vit më parë rajoni i Korçës u vizitua nga një numër i madh turistësh, të ardhur nga vendet fqinje, nga Evropa Perëndimore, por edhe nga Shtetet e Bashkuara të Amerikës. Që të gjitha këto kanë qenë të ardhura për banorët e zonave rurale. Veç kësaj përmes projekteve të qeverisë shqiptare fermerët u mbështeten financiarisht në kultivuan mollës, vreshtit, ngritjes së dhomave frigorferike, apo mbarështimit të bagëtive. Synohet që rajoni i Korçës të kthehet në një destinacion turistik kombëtar dhe ndërkombëtar. Kemi gati një projekt që parashikon që të shfrytëzojë të gjitha mundësive që ka rajoni, ngritjen e kapaciteteve dhe aftësive menaxhuese të grupeve të interesit të turizmit rajonal, me qëllim kryesor, rritjen e prodhimit, punësimit, të të ardhurave dhe reduktim të varfërisë. Projekti në fjalë ka filluar të vihet në zbatim që nga muaji qershor i vitit të kaluar dhe do të përfundojë në fund të vitit 2010.
Bisedoi: Vepror Hasani
|